Việc đóng phủ bãi rác thải sinh hoạt hay bãi thải công nghiệp là công đoạn bắt buộc để khống chế mùi hôi, ngăn ngừa nước mưa ngấm sinh ra nước rỉ rác độc hại và thu gom khí gas sinh học. Việc nắm rõ quy trình trải màng HDPE phủ bãi rác theo đúng tiêu chuẩn kỹ thuật không chỉ đảm bảo độ bền cho toàn bộ hệ thống chống thấm mà còn hạn chế tối đa rủi ro hư hỏng do tác động môi trường. Điển hình như tại dự án thực tế, bạn có thể tham khảo video ATT khởi công dự án phủ màng chống thấm HDPE đóng cửa Ao số 15 và 16 để thấy rõ hơn quy trình chuẩn bị và triển khai chuyên nghiệp tại công trường.
Yêu cầu chuẩn bị kỹ thuật trước khi thực hiện quy trình trải màng HDPE phủ bãi rác
Việc khảo sát và chuẩn bị kỹ càng ngay từ đầu giúp hạn chế phải tháo dỡ, sửa chữa sau khi đã trải màng.
Đánh giá độ dốc mái taluy, độ đầm nén bề mặt rác và lu lèn lòng bãi
Bề mặt bãi rác cần được kiểm tra trước khi trải màng để xác định cao độ, độ dốc, hình dạng mái taluy và các vị trí có nguy cơ mất ổn định. Đối với khu vực mái dốc, phương án bố trí các tấm màng cần được tính toán dựa trên hình học thực tế của mái. Việc bố trí đường hàn cũng cần hạn chế tạo ra những vị trí bất lợi cho quá trình thi công và vận hành. Bề mặt cần tương đối ổn định và không có những khu vực lún, trượt hoặc biến dạng bất thường. Nếu phát hiện các vị trí không đạt yêu cầu, cần xử lý trước khi trải màng.
Ngoài ra, cần xác định vị trí rãnh neo ở khu vực đỉnh mái hoặc các vị trí biên theo thiết kế. Rãnh neo có nhiệm vụ giữ màng, hạn chế hiện tượng trượt hoặc xê dịch khi chịu tác động của gió và các yếu tố cơ học.
Tiêu chuẩn kỹ thuật của màng HDPE phủ đậy (độ dày, độ bền kéo, chống UV)
Màng chống thấm dùng cho mục đích phủ đậy bãi rác cần đáp ứng các thông số cơ lý khắt khe theo TCVN 11322:2018 hoặc tiêu chuẩn quốc tế GRI-GM13. Độ dày phổ biến được lựa chọn cho lớp phủ đậy thường dao động từ 1.0mm đến 1.5mm tùy thuộc vào tuổi thọ thiết kế của dự án. Sản phẩm phải được sản xuất từ hạt nhựa nguyên sinh, có hàm lượng carbon black từ 2% đến 3% để chống lại tác động của tia cực tím, đồng thời có chỉ số độ bền kéo đứt và độ giãn dài cao nhằm chịu được sự sụt lún cơ học của khối rác bên dưới. Chủ đầu tư có thể tìm hiểu thêm về chủng loại và thông số màng HDPE tiêu chuẩn để chọn đúng độ dày phù hợp cho từng phân khu bãi thải.
Chuẩn bị máy hàn kép, máy hàn đùn và nhân lực kỹ thuật chuyên môn
Hệ thống máy móc thi công phải được kiểm tra hiệu chuẩn trước khi đưa ra hiện trường. Công trình cần chuẩn bị đầy đủ máy hàn nêm nóng (máy hàn kép) để thực hiện các mối hàn dài liên tục, máy hàn đùn để xử lý các góc cạnh, cổ ống và điểm vá, cùng với máy thử áp khí chuyên dụng. Nhân sự vận hành máy hàn bắt buộc phải là những thợ thi công lành nghề, hiểu rõ nguyên lý điều chỉnh nhiệt độ và tốc độ hàn tương ứng với điều kiện thời tiết thực tế tại bãi rác.
Chi tiết quy trình trải màng HDPE phủ bãi rác qua 5 giai đoạn tiêu chuẩn
Quy trình thi công tại hiện trường phải tuân thủ nghiêm ngặt theo trình tự 5 giai đoạn để đảm bảo tính liên tục, kín nước và kín khí cho toàn bộ diện tích bãi rác.
Giai đoạn 1: Chuẩn bị mặt bằng và đào rãnh neo cố định màng
Rãnh neo được bố trí tại khu vực cần cố định mép màng theo thiết kế. Kích thước và vị trí rãnh neo cần phù hợp với cấu tạo công trình và điều kiện địa hình. Trước khi đào rãnh, đội thi công cần xác định chính xác vị trí và cao độ. Mép màng sau khi trải sẽ được đưa vào rãnh để tạo hệ thống neo giữ. Bề mặt xung quanh rãnh cũng cần được xử lý sạch, không có đá hoặc vật sắc nhọn có khả năng làm rách màng. Đối với những công trình lớn, việc chia khu vực thi công thành từng ô hoặc từng tuyến giúp đội thi công dễ kiểm soát số lượng cuộn màng, vị trí mối hàn và tiến độ.
Sau khi mặt bằng hoàn tất, các cuộn màng được vận chuyển đến vị trí thi công. Trong quá trình tập kết, cần tránh kéo lê cuộn màng trực tiếp trên nền có vật sắc nhọn hoặc sử dụng thiết bị không phù hợp làm biến dạng vật liệu.
Giai đoạn 2: Trải bạt HDPE phủ bãi rác theo chiều gió và hướng dốc mái
Màng được trải theo sơ đồ đã được lập trước. Đối với khu vực mái taluy, hướng trải cần được tính toán phù hợp với hướng dốc để hạn chế tạo ra những đường hàn bất lợi. Điều kiện thời tiết cũng cần được theo dõi trong quá trình trải. Gió lớn có thể làm màng bị nâng, xê dịch hoặc tạo nếp gấp, gây khó khăn cho việc căn chỉnh. Đội thi công có thể sử dụng các vật nặng phù hợp để tạm thời giữ màng trong quá trình bố trí. Tuy nhiên, không nên sử dụng vật có cạnh sắc hoặc phương pháp cố định có nguy cơ làm thủng màng. Màng sau khi trải cần có độ chùng phù hợp với điều kiện công trình. Không nên kéo căng quá mức vì sự thay đổi nhiệt độ và chuyển vị của nền có thể tạo ra ứng suất không mong muốn.
Ngược lại, nếu để màng quá chùng hoặc tạo nhiều nếp gấp lớn, việc hàn và hoàn thiện cũng trở nên khó khăn hơn.
Giai đoạn 3: Căn chỉnh mép đè, đính định vị và hàn mối nối bạt nhựa
Sau khi các tấm màng được đặt đúng vị trí, đội thi công tiến hành căn chỉnh mép và chuẩn bị cho công đoạn hàn. Mối nối giữa các tấm màng là một trong những vị trí quan trọng nhất của toàn bộ hệ thống chống thấm. Một tấm màng có chất lượng tốt nhưng mối hàn không đạt yêu cầu vẫn có thể tạo ra điểm rò rỉ. Tùy thiết kế và yêu cầu kỹ thuật, có thể sử dụng máy hàn nhiệt kép cho các đường hàn dài hoặc máy hàn đùn cho những vị trí chi tiết, góc cạnh và sửa chữa. Trước khi hàn chính thức, cần kiểm tra điều kiện bề mặt, nhiệt độ và tốc độ hàn. Các thông số máy phải được thiết lập phù hợp với loại màng và điều kiện thi công.
Việc sử dụng thiết bị hàn chuyên dụng và được vận hành bởi nhân sự có kinh nghiệm giúp kiểm soát tốt hơn chất lượng đường hàn. Đối với đội thi công chưa có đầy đủ thiết bị, có thể tham khảo thêm thông tin về máy hàn màng HDPE để hiểu rõ hơn về thiết bị sử dụng trong công đoạn này.
Giai đoạn 4: Đổ đất lấp mương neo để khóa chặt màng chống thấm
Ngay sau khi các dải bạt được hàn nối hoàn chỉnh và căn chỉnh độ chùng hợp lý, phần mép bạt nằm trong mương neo sẽ được tiến hành lấp đất cẩn thận. Đất lấp mương neo phải là đất mịn, không lẫn đá hộc lớn hay rác thải. Quá trình đổ đất và đầm nén mương neo được thực hiện theo từng lớp để đảm bảo lực khóa giữ mép màng chắc chắn, ngăn ngừa hiện tượng gió lốc tốc ngược hoặc sức kéo trượt từ mái taluy.
Giai đoạn 5: Thử nghiệm phá hủy và thử áp lực khí kiểm tra mối hàn
Sau khi hoàn thành hàn, cần kiểm tra toàn bộ hệ thống trước khi chuyển sang công đoạn tiếp theo. Kiểm tra không chỉ tập trung vào đường hàn mà còn phải quan sát bề mặt màng, các vị trí neo, góc chuyển tiếp, khu vực quanh ống và những vị trí có khả năng chịu tác động cơ học. Mối hàn có thể được kiểm tra bằng các phương pháp phù hợp với loại đường hàn và yêu cầu nghiệm thu của dự án. Đối với đường hàn kép có khoang khí, phương pháp kiểm tra áp lực khí có thể được sử dụng để đánh giá độ kín. Các vị trí cần sửa chữa phải được đánh dấu, xử lý và kiểm tra lại.
Nếu hồ sơ kỹ thuật yêu cầu kiểm tra phá hủy, mẫu thử phải được lấy theo vị trí và tần suất quy định. Không nên hiểu rằng toàn bộ mối hàn trên công trường đều phải cắt phá để kiểm tra. Sau khi các hạng mục đạt yêu cầu, công trình có thể chuyển sang bước hoàn thiện hoặc phủ bảo vệ theo thiết kế.
Các sự cố thường gặp và cách xử lý trong quy trình trải màng HDPE phủ bãi rác
Môi trường bãi rác ẩn chứa nhiều yếu tố phức tạp, do đó quá trình thi công có thể phát sinh những sự cố ngoài dự kiến cần được xử lý kịp thời đúng phương pháp kỹ thuật.
Khắc phục hiện tượng phồng rộp bạt do hiện tượng tích tụ khí gas
Trong bãi rác chôn lấp, quá trình phân hủy sinh học liên tục phát sinh các loại khí như Mê-tan và Cacbonic. Nếu hệ thống thoát khí bên dưới không được thiết kế đồng bộ, khí sẽ tích tụ tạo thành các bong bóng khí khổng lồ đẩy phồng tấm màng lên khỏi mặt rác.
Để khắc phục, quy trình thi công cần kết hợp trích đặt các cổ giếng thu gom khí gas xuyên qua màng. Tại vị trí chóp phồng, kỹ thuật viên sẽ trích điểm xả khí, nối giếng thu và dùng tấm bạt màng tròn kết hợp máy hàn đùn để bo kín cổ ống bằng ống co nhiệt chuyên dụng.
Xử lý rách màng do sụt lún địa chất bãi rác hoặc va chạm cơ học
Hiện tượng rác phân hủy không đều sẽ dẫn đến sụt lún cục bộ dưới đáy màng, tạo ra ứng suất kéo căng bạt vượt quá giới hạn dẻo làm rách màng. Ngoài ra, thiết bị cơ giới di chuyển bất cẩn trên mặt bạt cũng có thể gây đâm thủng.
Cách xử lý là cắt bỏ phần bạt bị hư hỏng theo hình tròn hoặc bo góc elip (tuyệt đối không cắt góc nhọn để tránh xé rách thêm). Sau đó, sử dụng một tấm bạt HDPE mới có cùng độ dày, kích thước rộng hơn vệt rách tối thiểu 15cm về mọi phía, tiến hành mài nhám bề mặt và dùng máy hàn đùn vá đè xung quanh chu vi miếng bạt.
Khắc phục sự cố mối hàn bị hở do thời tiết mưa ẩm hoặc nhiệt độ thay đổi
Thi công ngoài trời tại bãi rác chịu ảnh hưởng trực tiếp bởi thời tiết. Mưa đột ngột khiến độ ẩm chui vào kênh hàn, hoặc nhiệt độ ban đêm giảm sâu làm màng co lại gây bứt hở mối hàn kép mới chạy.
Khi phát hiện vệt hàn bị rỗ hoặc không ngấu do ẩm ướt, tuyệt đối không được hàn đè trực tiếp bằng máy hàn kép. Kỹ thuật viên phải đánh dấu vệt hở, đợi bề mặt khô ráo hoàn toàn, mài vát mép đường hàn cũ và đắp một đường hàn đùn bổ sung phủ kín đoạn bị lỗi. Để đảm bảo chất lượng công trình tổng thể khắt khe, chủ đầu tư nên tham khảo hợp tác cùng đơn vị thi công màng chống thấm HDPE uy tín có đầy đủ thiết bị và kinh nghiệm hiện trường.
3 câu hỏi thường gặp khi triển khai quy trình trải màng HDPE phủ bãi rác (FAQ)
Tốc độ trải và hàn màng HDPE trung bình trong một ngày là bao nhiêu?
Không có một năng suất cố định áp dụng cho mọi công trường. Năng suất phụ thuộc vào khổ màng, độ dày, địa hình, số lượng mối hàn, điều kiện thời tiết, khả năng vận chuyển vật liệu và số lượng nhân sự. Một mặt bằng rộng, ít góc cạnh và thuận tiện cho máy móc sẽ có năng suất khác với bãi rác có mái taluy phức tạp.
Ngoài ra, không nên lấy tốc độ trải làm tiêu chí duy nhất để đánh giá hiệu quả. Chất lượng căn chỉnh, mối hàn và công tác kiểm tra vẫn cần được ưu tiên.
Có cần trải thêm lớp vải địa kỹ thuật bảo vệ bên dưới màng HDPE phủ bãi rác không?
Điều này phụ thuộc vào cấu tạo hệ thống và điều kiện nền. Nếu nền có nhiều đá, vật sắc nhọn hoặc nguy cơ gây tổn thương cho màng, lớp vải địa kỹ thuật bảo vệ có thể được xem xét nhằm tạo lớp đệm giữa nền và màng. Với bãi rác, việc lựa chọn lớp bảo vệ cần được tính toán dựa trên loại nền, tải trọng và yêu cầu thiết kế. Không nên tự ý bỏ lớp bảo vệ nếu hồ sơ thiết kế đã yêu cầu.
Ngược lại, cũng không nên mặc định mọi công trình đều bắt buộc phải có vải địa kỹ thuật mà chưa đánh giá điều kiện thực tế.
Bao lâu có thể nghiệm thu và đưa hệ thống vào vận hành?
Thời gian phụ thuộc vào diện tích, điều kiện công trường, tiến độ trải và hàn, thời tiết, khối lượng kiểm tra cũng như các yêu cầu nghiệm thu của dự án. Sau khi hoàn thành trải màng, cần kiểm tra bề mặt, mối hàn, vị trí neo và các khu vực tiếp giáp. Những vị trí không đạt phải được sửa chữa và kiểm tra lại trước khi chuyển sang bước tiếp theo. Với các công trình quy mô lớn, việc lập kế hoạch nghiệm thu theo từng khu vực có thể giúp kiểm soát tiến độ tốt hơn thay vì chờ toàn bộ công trường hoàn thành mới kiểm tra.
Khi dự án yêu cầu triển khai đồng bộ từ khảo sát, cung cấp vật liệu đến hàn và nghiệm thu, việc lựa chọn một đơn vị thi công màng chống thấm HDPE uy tín có kinh nghiệm với công trình môi trường sẽ giúp chủ đầu tư thuận tiện hơn trong việc kiểm soát chất lượng và tiến độ.
Liên hệ ngay AT&T qua các kênh
Website: attvn.vn ,manghdpe.vn
Kênh Youtube: Màng chống thấm HDPE ATT
Kênh Tik Tok: Bạt HDPE ATT
Kênh Facebook: Màng chống thấm HDPE, GCL
Hotline/ Zalo: 0981 975 793
Địa chỉ: 283/23 Cách Mạng Tháng Tám, phường Hòa Hưng, Tp.Hồ Chí Minh
Email: info@attvn.vn
